راهنمای آزمایشات بخش میکروبیولوژی

    • PPT

     
    • سل، بیماری عفونی حاد یا مزمنی است که باعث درگیر شدن اعضای مختلف بدن و به ویژه ریه ها می شود.
    •  بیماری سل بر اثر باکتری مایکو باکتریوم توبرکلوزیس ایجاد می شود. این بیماری قادر است تمام اعضای بدن را مبتلا کند، اما اغلب ریه ها بیشتر درگیر می شوند که به همین علت، سل ریوی شایع ترین نوع سل است. در صورتی که سل اعضای دیگر بدن به جز ریه ها را درگیر کند به آن سل خارج ریوی گفته می شود.
    • حدود یک سوم از جمعیت جهان دارای سل نهفته هستند به این معنا که افرادی که باکتری سل را تنفس می کنند، آلوده می شوند، اما بدن قادر است با باکتری مبارزه کرده و از تکثیر آن جلوگیری کند. در این صورت باکتری غیرفعال می شود اما در بدن زنده می ماند. ضعف سیستم ایمنی به هر علتی، باعث فعال شدن این میکروب می شود. در افرادی که به سل نهفته آلوده شده اند، هنوز امکان سرایت بیماری وجود ندارد.
    • میکروب سل از راه سرفه، عطسه، صحبت کردن، آواز خواندن و تف کردن در هوا پراکنده شده و مدت ها به صورت معلق در هوا باقی می ماند و باعث سرایت بیماری به افراد دیگر می شود. هر سرفه می تواند تا سه هزار ذره میکروبی وارد هوا کند.
    • تابش مستقیم نور خورشید ظرف مدت پنج دقیقه باسیل های سل را می کشد، اما این ارگانیسم ها می توانند مدت ها در تاریکی زنده بمانند. تماس طولانی و نزدیک با بیمار، مکان های پرازدحام، کوچک، سربسته، کم نور، بدون تهویه و مرطوب، شرایط مناسب را برای انتقال عفونت ایجاد می کند.
    • در مورد این بیماری باید بدانیم که سل از راه آب، تماس جنسی، تزریق خون یا نیش حشرات منتقل نمی شود.
     
    • شایعترین علامت ابتلا به بیماری سل ریوی :
    • شایعترین علامت ابتلا به بیماری سل ریوی، سرفه پایدار به مدت دو هفته یا بیشتر است و ممکن است با سایر علائم تنفسی مانند تنگی نفس، درد قفسه سینه یا پشت و خلط خونی و یا علائم عمومی و مشترک مانند تب، کاهش اشتها، کاهش وزن، بی حالی، تعریق شبانه، خستگی زودرس و ضعف عمومی همراه باشد.
     
    • دو عامل تعیین کننده میزان خطر مواجهه با باسیل سل در یک فرد است؛
    • 1- غلظت ذرات عفونی در هوای آلوده
    • 2-طول مدتی که فرد از آن هوا تنفس می کند.
     
    • اساس تشخیص سل ریوی آزمایش مستقیم و ساده خلط بیماران مشکوک است که برای این روش، از فرد مشکوک سه نمونه خلط جمع آوری شده و مورد آزمایش میکروسکوپی قرار می گیرد.
     
    • روش های تشخیصی :
    • 1.کشت خلط
      • با توجه به اینکه باسیل سل بعد از مدتی ممکن است بسیاری از بافتهای بدن را آلوده کند بنابراین نمونه هایی که به آزمایشگاه سل و ریوی فرستاده می شوند از تنوع بسیار زیادی برخوردار هستند. اما اولین و بیشترین نمونه ای که از بیمار برای تخلیص باسیل سل ریوی در خواست می شود نمونه خلط است .
    • 2.رادیوگرافی قفسه سینه
      • در صورتی که فرد بیمار علائمی مشکوک به بیماری سل داشته باشد پزشک از فرد عکس رادیوگرافی از ریه ها را درخواست می کند
    • 3.تست پوستی «توبرکولین»
      • شروع درمان دارویی در کاهش انتقال بیماری بسیار مؤثر است، به طوری که واگیری بیماری سل را به سرعت بعد از دو هفته از شروع درمان حتی در صورت مثبت بودن آزمایش خلط کاهش می دهد.
     
    • درمان ناکامل و ناقص بیماری سل به مراتب بدتر از درمان نکردن بیماران است.
    • ایمن سازی بر علیه بیماری سل و با واکسن BCG جزو برنامه ایمن سازی کشوری است. با ایمن سازی نوزادان می توان از بروز موارد خطرناک تر این بیماری جلوگیری کرد. زمان تزریق این واکسن از بدو تولد تا ۱۲ ماهگی است.
    • مهمترین راه پیشگیری از سل حذف منابع انتشار بیماری یعنی بیماران مبتلا به سل ریوی با اسمیر خلط مثبت از راه درمان مؤثر ضد سل است، اما با رعایت یک سری اصول کلی مانند ارتقای سطح بهداشت در جامعه و محیط زندگی افراد، آموزش بهداشت، وجود تهویه و نور کافی در اتاق بیماران و تغذیه مناسب می توان خطر انتقال عفونت را تا حدی کاهش داد .
    • نام آزمایش: Scotch Test
    • روش اندازه گیری: Direct Microscopy
    • نام های مشابه: اسكاچ تست
    • نوع نمونه: چسب نواری شفاف
    • حجم نمونه: 1 عدد
    • نگهداری نمونه: RT
    • حمل و نقل نمونه: روی لام
     
    • توضیحات :
    • تست اسکاچ تستی است که برای بررسی وجود نوعی کرم به نام کرم سنجاقی که از انواع کرمهای سوزنی است، درخواست می شود.
    • کرم سوزنی کرمی است که در مدفوع وجود دارد و برای تخم ریزی به ناحیه مقعد می رود و در آنجا تخم ریزی می کند. این کرم در شب معمولا حرکت می کند و باعث تحریک و خارش درناحیه مقعد می شود و باعث عصبی شدن فرد می شود.
    • از آنجا که این کرم بیشتر در کودکان دیده می شود باعث بروز دندان قروچه در آنها می شود.
    • تخم ریزی کرم درصبح و ناحیه مقعد می باشد و معمولا تخم در ناحیه چین های مقعد باقی می ماند و باعث اذیت شدن آنها می شود. پزشک با مشاهده علائم و خارش در خواست تست اسکاچ را می هد که باید از ناحیه مقعد نمونه گیری شود که معمولا از والدین درخواست می شود تا نمونه گیری کنند. البته نمونه گیری باید دقیق و صحیح باشد تا تشخیص صحیح صورت گیرد.
    • برای نمونه گیری آزمایشگاه به والدین یک پاکت کاغذی به همراه چندعدد لام شیشه ای و نوعی چسب نواری به نام چسب اسکاچ می دهد و به کسی که قرار است نمونه گیری کند روش انجام آن و زمان مناسب آن را توضیح می دهد.همچنین به فرد توصیه می شود که برای نمونه گیری از دستکش یک بار مصرف استفاده کند.
     
    • راهنمای تهیه نمونه چسب اسکاچ :
      • 1.این آزمایش با هدف تشخیص عفونت ناشی از کرم سنجاقی ( کرمک)به وسیله مشاهده تخم آن در زیر میکروسکوپ صورت می‌گیرد و از آنجائی که این کرم شب هنگام  درنواحی اطراف مقعد تخم ریزی می‌کند نمونه‌گیری را صبح و قبل از رفتن به دستشوئی یاحمام کردن انجام دهید.
      • 2.دست‌های خود را با آب و صابون بشوئید.
      • 3.یک قطعه نوار چسب اسکاچ به طول 10 سانتی متر بریده و دو طرف آن را با انگشتان خودبگیرید.
      • 4.بیمار را بر روی شکم خوابانده و با استفاده از کمک فرد دیگر چسب را بطور کامل برروی چین‌های مخاطی اطراف مقعد چسبانده و سپس بگذارید یک دقیقه بماند بعد چسب را جدا کنید.
      • 5.چسب را بر روی لام شیشه‌ای چسبانده و به آزمایشگاه تحویل دهید.
     
    • آزمايش آنتي بيوگرام
     
    • دستورالعمل روش انجام آزمايش  آنتي بيوگرام
    • هدف :
      • اطمینان از صحت و دقت روش انجام آزمايش تعيين حساسيت دارويي باكتريهاي بيماريزاي شناخته شده بر اساس روش انتشار ديسك در آگار Disk Diffusion
    • دامنه کاربرد :
      • این دستورالعمل جهت انجام صحيح آزمايش آنتي بيوگرام در بخش میکروبیولوژی و آنالیز ادرار آزمایشگاه کاربرد دارد .
    • تجهيزات و لوازم مورد نياز :
      • محيط كشت مولر هينتون آگار
      • خط كش
      • ديسك هاي آنتي بيوگرام
      • چراغ الكلي
      • پنس استريل
     
    • روش انجام آزمایش :
    • در شرايط استريل توسط سواب پنبه اي مقداري از كشت ميكروبي (كه بايد ميزان كدورت سوسپانسيون باكتري با كدورت نيم مك فارلند مطابقت داشته باشد) را در تمام سطح پليت مغزي تلقيح كنيد.
    • ديسك هاي آنتي بيوگرام را بوسيله پنس استريل در سطح پليت قرار داده و با كمي فشار آنها را كاملاً بر سطح آگار بچسبانيد.
    • پليت ها را به صورت وارونه در گرمخانه 37 درجه به مدت 24 ساعت نگهداري كنيد.
    • پس از طي دوره انكوباسيون، بوسيله خط كش، قطرها در عدم رشد را در اطراف ديسك ها اندازه گيري و ثبت كنيد و با توجه به جدول همراه ديسك ها، گزارش تست آنتي بيوگرام را براي هر يك از آنتي بيوتيك ها به صورت حساس (Sensitive)، مقاوم (Resistant) يا نيمه حساس (Intermediate) گزارش كنيد.
     
    • نكات مهم در انجام تست آنتي بيوگرام:
    •  براي تلقيح نمونه، ابتدا با سواب استريل سوسپانسيون ميكروبي را مخلوط كرده، سواب را با قدرت به ديواره لوله تكيه داده و فشار دهيد تا آب اضافي آن گرفته شود، سپس آن را به محيط مولر هينتون انتقال داده و تماس سطح محيط را به چمني تلقيح كنيد.
    • ديسك هاي آنتي بيوگرام را نيم ساعت قبل از كاشت در محيط كشت، بيرون از يخچال قرار دهيد.
    • قبل از استفاده از محيط كشت آنها را از يخچال خارج نموده و به مدت 20 -10 دقيقه در انكوباتور 37 درجه قرار دهيد تا رطوبت موجود در سطح آگار خشك گردد.
    • ديسك ها را به صورت دايره اي و به فاصله 2/1 سانتي متر از يكديگر بكاريد.
    • ضخامت محيط كشت مولرهينتون آگار بايد به طور يكنواخت در تماس پليت ها 5 ميليمتر باشد.
    • بايد توجه داشت كه ديسك هاي مورد استفاده متناسب با نوع باكتري انتخاب شود، براي مثال: هيچگاه براي باكتري گرم منفي ديسكم پني سيلين استفاده نكنيد، زيرا نسبت به آن مقاوم است و يا براي كشت ادرار از ديسك كلرامفنيكل استفاده نكنيد، براي اينكه اين آنتي بيوتيك نمي تواند وارد مجاري ادراري شود.
    • هنگام خواندن نتيجه دقت كنيد كه همواره امتداد خط كش از وسط ديسك عبور كند.
    • هميشه قطر هاله عدم  رشد را اندازه گيري كنيد.
    • هميشه نگاه بدبينانه داشته و كوتاهترين مسير را براي تعيين حساسيت انتخاب كنيد.
    • اگر در اطراف ديسك حتي يك كلني هم باشد، بايد از همانجا تا ديسك را اندازه گيري كرده قطرهاله را ....
    • قطره هاله عدم رشد را در زير نور بررسي و تعيين كنيد.
    • پس از تلقيح باكتري به محيط آنتي بيوگرام، در فاصله حداكثر 15 دقيقه بايد ديسك ها در سطح آگار كاشته شوند.
    • در برخي از باكتريهاي سخت رشد براي انجام تست آنتي بيوگرام، از محيط هاي كشت اختصاصي استفاده مي شود.
    • جهت تلقيح حتماً از ايزوله خالص استفاده شود. اگر نمونه مورد استفاده خالص نباشد، تست كاملاً اشتباه خواهد بود.
    • تا زماني كه ديسك را روي محيط فشار نداده ايد، مي توانيد جاي آن را تغيير دهيد، اما بعد از فشار دادن ديسك و تثبيت آن، به هيچ عنوان ديسك را جابجا نكنيد.
    • قبل از كاشت ديسك ها بررسي كنيد كه حاوي مشخصات باشد.
    • اگر نمونه تلقيح شده پس از انكوباسيون به صورت يك دست رشد نكرده باشد، نشان دهنده اين است كه مقدار كلني برداشت شده كمتر از استاندارد مك فارلند بوده است.
    • اگر در اطراف تمام ديسك ها هاله تشكيل شود و يا در اطراف هيچ يك از ديسك ها هاله اي تشكيل شود، بايد تست تكرار شود.
    • اگر PH محيط مولرهينتون آگار مناسب نباشد نتايج اشتباه بدست مي آيد.
    • نگهداري غلط ديسك ها و استفاده از محيط هاي كشت تاريخ گذشته موجب خطا مي شود.
    • بسياري از باكتريها كم كم به آنتي بيوتيك هاي مختلف مقاوم مي شوند، كه اين مي تواند عمر آنتي بيوتيكها را به سوي افول هدايت كند.
    • استفاده زياد از سولفوناميدها باعث بيماريهاي عصب شنوايي و يا بيماريهاي كليوي خواهد شد.
    • مصرف زياد پني سيلين باعث ترومبوسيتوپني و مصرف زياد تتراسايكلين موجب گرانولوسيتوپني مي شود.
    • ديسك ها بايد حداكثر به مدت يك ماه در يخچال و بيش از يك ماه در فريزر نگهداري شوند.
    • آمينوگليكوزيدها بر روي باكتريهاي بي هوازي بي هوازي بي‌تأثير هستند.
    • كلرامفنيكل در نمونه ادراري استفاده نمي شود، زيرا وارد مجاري ادراري نمي گردد.
    • تتراسايسكلين آنتي بيوتيك وسيع الطيفي است و معمولاً به صورت موضعي استفاده مي شود.
    • آزمایش کشت ادرار
    • Urine Culture , UC
     
    •  آزمایش کشت ادرار بصورت روزانه و در مواقع نیاز بصورت اورژانسی در آزمایشگاه پاتوبیولوژی نوین دکتر علی ضمیر انجام می شود .
    • آزمایش كشت ادرار و بررسی حساسيت آنتي بيوتيكي Urine Sensitivity and Culture
     
    • موارد درخواست :
    • جهت تشخيص عفونت های مجاري ادراري (UTI) در بيماران دچار تكرر يا اضطرار در دفع ادرار، ديزوري، و نیز در تب با منشا ناشناخته و يا دیده شدن باکتری زیاد در آنالیز ادراری.
     
    • مقادير بدست آمده از کشت ادرار :
      •  كمتر از 1000= منفي
      • 1000 تا 100000= مشكوك
      • بيشتر از 100000= مثبت
     
    • عوامل تداخل كننده در آزمایش کشت ادرار:
    • آلودگی ادرار با ترشحات واژن، مدفوع، دست ها يا لباس ها، استفاده از آنتي بيوتيك ها
     
    • موارد قابل توجه قبل از آزمایش :
      • 1) نمونه ادرار بایستی توسط خود بيمار از وسط ادرار و يا توسط پرستار مجرب از طریق سند ببا رعایت نکات استریل از بيمار گرفته مي شود.
      • 2) بایستی تا اتمام جمع آوري نمونه ادرار از مصرف هر گونه آنتي بيوتيكی اجتناب گردد.
      • 3) وسايل لازم جهت جمع آوري نمونه ادرار از طرف آزمایشگاه در اختيار بيمار قرار داده شود.
     
    • روش نمونه گيري ادرار:
    • - در اولین قدم باید منفذ ادراری به طور دقيق با محلول يددار برای كاهش آلودگي نمونه شستشو داده شود. درب ظرف ادرار استريل را با احتیاط باز کرده و به نحو صحيح در محل مناسب قرار دهید، اول ادرار نمائید و زمانی که به وسط ادرارتان رسیدید  10- 5 سي سي ادرار از ادرار وسط را تهيه نمايند، درپوش ظرف را ببندند طوری که در کل نمونه گیری دستتان به داخل ظرف و یا داخل درپوش آن تماس پیدا نکند.
    • -  نمونه های تهیه شده در منزل حداكثر باید طي 20 دقيقه پس از جمع آوري ادرار آنرا در يخچال قرار داد، نمونه ادرار را مي توان تا 12 ساعت پس از جمع آوري در يخچال نگهداري نمود.
     
    • آزمایش ادرار 24 ساعته :
    • یبسیاری از بيماري ها مخصوصا بيماري هاي آندوكرين (هورمونی) توسط نمونه ادرار 24 ساعته قابل تشخيص و ردیابی اند.
     
    • روش جمع آوري نمونه :
    • برای اولین بار ادرار را دور بريزند و زمان دقيق را يادداشت کنید (مثلا ساعت 11 شب)، به مدت 24 ساعت، يعني تا ساعت 11 شب فرا تمامي نوبت هاي دفع ادرار بايد در ظرف مخصوص جمع آوري شوند، در جاي خنك یا يخچال نگهداري و پس از اتمام كار به آزمايشگاه ارسال نمائید .
    • نام آزمایش: Urinalysis
    • مخفف انگلیسی تست:  U/A
    • نام فارسی تست:  آنالیز کامل ادرار
    • نام های دیگر:  Urinalysis dipstick, microscopic
    • روش انجام : بررسی شیمیایی اجزاء ادرار با استفاده از نوار ادرار و بررسی میکروسکوپی آن
     
    • نحوه نمونه گیری ادرار بصورت وسط ادرار
      • ۱-  ابتدا شروع به دفع ادرار در توالت نمایید و سپس آن را متوقف سازید. این عمل موجب شسته شدن ادرار از بخش انتهای پیشابراه می شود.
      • ۲-  درب ظرف ادراری که به شما داده شده است را باز کرده و ۴ تا ۲۰ میلی لیتر ادرار خود را جمع آوری نمایید و سپس درب ظرف را ببندید.
      • ۳-  پس از جمع آوری ادرار می توان بقیه ادرار را در توالت دفع نمود.
     
    • نوع نمونه: (U (R
     
    • علت درخواست تست :
      • انجام تست به عنوان غربالگری در قالب معاینات بالینی خصوصاً به هنگام پذیرش در بیمارستان یا پیش از جراحی .
      • تعیین وجود عفونت ها یا اختلالات ادراری- تناسلی
      • تشخیص در بیماران مبتلا به دل درد یا درد در پشت، دیزوری، هماچوری یا تکرر ادرار
      • تحت نظر داشتن پاسخ به درمان های دارویی که عملکرد کلیه را دچار اختلال می کنند.
     
    • توضیح راجع به تست :
    • آنالیز ادرار آزمایش روتین غربالگری است که به عنوان بخشی از معاینه بالینی، پیش از عمل جراحی و به هنگام پذیرش در بیمارستان انجام می شود. از آن برای تشخیص عفونت های کلیه ها و مجاری ادراری و نیز تشخیص بیماری های مرتبط با سیستم ادراری استفاده می شود.
    • این آزمایش از ۳ بخش بررسی ظاهری، بررسی شیمیایی و بررسی میکروسکوپی تشکیل شده است.
    • در بررسی ظاهری؛ رنگ، ظاهر و بو ادرار مورد ارزیابی قرار می گیرد.
    • در بررسی شیمیایی؛ پروتئین، گلوکز، اوروبیلینوژن،  بیلی روبین، استراز لکوسیتی، اجسام کتونی، نیتریت، pH، وزن مخصوص (SG) مورد ارزیابی قرار می گیرد.
    • در بررسی میکروسکوپی؛ وجود گلبول های قرمز، گلبول های سفید، سلول های اپیتلیال اسکوآموس ، انواع کریستال ها، انواع سیلندر ها یا کَست ها (از جمله سیلندرهای اپیتلیالی، مومی، چربی، گرانولار، گلبول قرمز، گلبول سفید، هیالن)، باکتری ها، موکوس، انگل ها و اسپرم ها؛ مورد ارزیابی قرار می گیرد.
     
    • ویژگی های یک ادرار طبیعی به شرح زیر است :
    • رنگ : زرد کهربایی
    • ظاهر: شفاف
    • بو: آروماتیک
    • پروتئین: ۰- ۸ mg/dl
    • گلوکز: ۱۵ mg/dl≥
    • اوروبیلینوژن : ۰۱- ۱ واحد ارلیش در میلی گرم
    • بیلی روبین: ندارد
    • استراز لکوسیتی: منفی
    • اجسام کتونی: ندارد
    • نیتریت ها: ندارد
    • pH: 6- 8 (بطور میانگین ۶)
    • وزن مخصوص
      • بزرگسالان: ۰۰۵- ۱٫۰۳۰
      • نوزادان تا ۲ سالگی: ۰۰۱- ۱٫۰۲۰
      • کهنسالان: مقادیر آن با افزایش سن کاهش می یابد.
    • گلبول قرمز: ۲ ≥
    • گلبول سفید: ۰- ۴ (با درشتنمایی کم یا LPF)
    • سلول های اپیتلیال اسکوآموس : ۰- ۵ با درشت نمایی زیاد یا HPF)
    • سلول های اپیتلیال غیر اسکوآموسی : اگر در تعداد زیاد باشد اهمیت بالینی دارد.
    • انواع کریستال ها: ندارد (کریستال های دارای اهمیت بالینی: cystine, tyrosine, leucine,cholesterol, sulfa, oval fat bodies and ampicillin )
    • انواع سیلندر یا کَست: ندارد
    • باکتری: ندارد
    • موکوس: در حد کم یا کمتر از آن
    • انگل: ندارد
    • اسپرم: ندارد
    • تفسیر ظاهر و رنگ
    • کدر بودن ظاهر ادرار ممکن است نشانه وجود باکتری، چربی، گلبول قرمز یا گلبول سفید و یا تغییر در pH باشد.
    • در عفونت باکتریایی و UTI سودومونایی رنگ ادرار آبی/ سبز می گردد.
    • تیره بودن ظاهر ادرار به معنی وجود خون است.در هماچوری واضح؛ وجود گلبول قرمز در ادرار موجب قرمز رنگ شدن آن می گردد. وجود خون همواره یک علامت پاتولوژیک (دارای اهمیت بالینی) محسوب میگردد، مگر اینکه مشخص شود که منشاء آن منبع دیگری غیر از مجرای ادراری می باشد.
    • وجود تومور، تروما، سنگ و عفونت در هر کجای مجرای ادراری می تواند موجب پیدایش خون در ادرار گردد. همچنین گلومرولو نفریت ، نفریت بینابینی، نکروز حاد و پیلونفریت نیز همراه با هماچوری می باشند.
    • در پرآبی بدن، دیابت بی مزه، درمان با دیورتیک ها و گلیکوزوری؛ ادرار تقریباً بی رنگ می باشد.
    • تب و تعریق شدید، کم آبی بدن و یرقان موجب رنگ زرد تیره یا نارنجی رنگ شدن ادرار می گردند.
    • هموگلوبینوری، میوگلوبینوری، پورفیریا موجب می گردد ادرار به رنگ شرابی و یا حتی قهوه ای تیره در آید.
     
    • عوامل مداخله گر در بررسی ظاهر و رنگ :
    • اسپرم باقیمانده در پیشابراه به دنبال اِنزال یا اِنزالِ بازگشتی؛ می تواند سبب کدورت ادرار گردد.
    • ادراری که بیشتر از یک ساعت در یخچال نگاه داشته شده است؛ ممکن است کدر باشد.
    • بعضی از غذاها بر روی رنگ ادرار تأثیر می گذارند. هویچ ممکن است سبب پیدایش رنگ زرد تیره گردد؛ همچنین چغندر و تمشک ممکن است ادرار را قرمز رنگ نماید؛ ریواس سبب قهوه ای و یا قرمز رنگ شدن ادرار می گردد.
    • اگر ادرار به مدت طولانی بماند؛ تیره رنگ می شود که علت آن اکسیداسیون متابولیت های بیلی روبین می باشد.
    • چنانچه بسیاری از داروها در محیط مساعدی قرار گیرند، می توانند رنگ ادرار را تغییر دهند.
     
    • تفسیر بو:
      • کتونوری در دیابتی ها مشاهده می شود. (کتون ها سبب ایجاد بوی میوه از ادرار می شوند)
      • در تیروزینمی و عفونت مجرای ادرار بوی ادرار متعفن می شود.
      • در سوء جذب متیونین؛ ادرار بوی آبجو و کپک می گیرد.
      • فیستول روده ای- مثانه ای سبب می گردد تا ادرار بویی همانند مدفوع بدهد.
      • بیماری شربت افرا که یک نقص مادرزادی در متابولیسم پروتئین است؛ سبب می شود تا ادرار بویی شبیه به قند سوخته دهد.
      • در بیماری فنیل کتونوری ادرار بوی کَپَک می دهد.
     
    • عوامل مداخله گر در بررسی بو ادرار:
      • بعضی از غذاها همچون مارچوبه و سیر به ادرار بوی کََپَک زدگی می دهند.
      • هنگامی که ادرار برای مدتی طولانی بماند، شروع به تجزیه می کند و بویی شبیه به آمونیاک ایجاد می نماید.
      • آنتی بیوتیک ها، استروژن ها، پارالدئید و ویتامین ها می توانند بوی ادرار را تغییر دهند.
     
    • تفسیر پروتئین (درموارد زیر افزایش می یابد) :
      • دیابت ملیتوس
      • گلومرونفریت
      • پروتئینوری اُرتواستاتیک ( چنانچه نمونه ادرار در حالت ایستاده از بیمار گرفته شود، در حدود ۲۰% بیماران سالم مرد مقدار اندکی پروتئین در ادرار خود خواهند داشت. پاتوفیزیولوژی آن به طور قطعی مشخص نمی باشد)
      • پیلونفریت
      • پره اکلامپسی (مسمومیت حاملگی)
      • نارسایی احتقانی قلبی
      • SLE
      • دوره پیش از قاعدگی
      • استرس های عاطفی
      • فشار خون بدخیم
      • ورزش
      • مولیتپل میلوما (پروتئین بنس جونز) {نوار ادراری قادر به تشخیص پروتئین بنس جونز نمی باشد}
      • درمان با داروهای نفروتوکسیک
      • بیماری پلی کیستیک
      • ترومبوز ورید کلیوی
      • تومورهای مثانه
      • التهاب غدد دور پیشابراه
      • آمیلوئیدوز کلیه
     
    • عوامل مداخله گر در بررسی پروتئین :
    • چنانچه ادرار بسیار قلیایی و یا غلیظ باشد؛ نتایج مثبت کاذب محتمل است. (چنانچه ادرار برای مدتی طولانی بماند؛ باکتری های رشد کرده باعث تجزیه اوره به آمونیاک می شوند و ادرار قلیایی می شود)
    • مصرف زیاد مواد پروتئینی در رژیم غذایی موجب نتایج مثبت کاذب می گردد.
    • ترکیبات حاجب رادیوگرافی که در طی سه روز قبل از آزمون تجویز شده اند ( چنانچه پروتئین در ادرار به روش کدورت سنجی اندازه گیری شود) ممکن است سبب نتیجه مثبت کاذب از نظر پروتئینوری گردد.
    • ادرار آلوده با ترشحات پروستات یا واژن ممکن است سبب پروتئینوری شود.
    • در روش نوار ادراری؛ وجود هموگلوبین ممکن است باعث مثبت کاذب گردد.
    • استازولامید، آمینوگلیکوزیدها، آمفوتریسین B، سفالوسپورین ها، کلیستین، گریزئوفولین، لیتیم، متیسیلین، نفسیلین، داروهای نفروتوکسیک (مانند آرسینکال ها، نمک های طلا)، اگزاسیلین، پنی سیلامین، پنی سیلین G، فنازوپیریدن، پلی میکسینB، سالیسیلات ها، سولفونامیدها، تولبوتامید و نکومایسین از جمله داروهایی هستند که ممکن است موجب افزایش سطح پروتئین شوند.
     
    • تفسیر گلوکز (درموارد زیر افزایش می یابد) :
      • تغذیه بیش از حد وریدی
      • استرس
      • عفونت
      • دیابت ملیتوس
      • آستانه تحمل پایین گلوکز (حاملگی)
      • سندروم کوشینگ
      • آکرومگالی
      • مولتیپل میلوما
      • عدم تحمل گالاکتوز
      • فئوکروموسیتوم
     
    • عوامل مداخله گر در بررسی گلوکز :
    • آمونیوم کلراید، آسپارژیناز، کاربامازپین، کورتیکواستروئید ها، لیتیم، اسید نیکوتینیک، فنوتیازین ها و دیورتیک های تیازیدی می توانند سطح گلوکز ادرار را افزایش دهند.
    • سفالوسپورین ها، کلرال هیدرات، کلرامفنیکل، کورتیکواستروئید ها، ایندومتاسین، ایزونیازید، نالیدیکسیک اسید، نیتروفورانتوئین، پنی سیلین، پروبنسید، استرپتومایسین، سولفونامید ها، تتراسایکلین ها و قند هایی به جز گلوکز (لاکتوز، فروکتوز، گالاکتوز، پنتوز) می توانند باعث مثبت کاذب شدن این تست شوند.
    • متابولیت های داروهای ضد سرطان؛ باعث منفی کاذب در نتایج می شوند.
    • ویتامین C، لوودوپا، متیل دوپا، فنازوپریدین هیدروکلراید و سالیسیلات ها می توانند نتایج مثبت یا منفی کاذب ایجاد کنند.
     
    • تفسیر اوروبیلینوژن :
      • درهپاتیت حاد، آنمی همولیتیک، سیروز، اکیموز شدید، کلانژیت، عفونت شدید سطح اوروبیلینوژن ادراری بالا می باشد.
      • در انسداد صفراوی، اسهال شدید، بیماری های التهابی، نارسایی کلیوی سطح اوروبیلینوژن ادراری پایین می باشد.
    • عوامل مداخله گر در بررسی اوروبیلینوژن :
      • در بیماری پورفیریا نتایج مثبت کاذب وجود خواهد داشت.
      • استازولامید، بروموسولفوفتالئین، کاسکارا، کلروپرومازین، فنازوپریدین، فنوتیازین ها و سولفونامید ها می توانند سطح اوروربیلینوژن را افزایش دهند.
      • آنتی بیوتیک ها از فلور روده می کاهند که این امر موجب کاهش سطح اوروبیلینوژن می شوند.
     
    •  تفسیر بیلی روبین :
      • سنگ های صفراوی، انسداد مجرای خارج کبدی (مانند تومور، التهاب، سنگ صفراوی، اسکار یا ترومای خارجی) متاستاز وسیع کبدی، انسداد مستقیم فیزیکی جریان صفرا در مجاری صفراوی باعث افزایش سطح بیلی روبین مستقیم یا کونژوگه خون شده و در نتیجه بیلی روبین ادرار بالا می رود.
      • سندرم دابین- جانسون و  سندرم روتور
    • عوامل مداخله گر در بررسی بیلی روبین :
      • فنازوپریدین، فنوتیازین ها، سالیسیلات ها می توانند باعث نتایج مثبت کاذب می شوند.
      • ویتامین C می تواند باعث نتایج منفی کاذب شود.
      • در معرض نور قرار دادنِ نمونه ادرار؛ بر نتایج تست تاثیر خواهد گذاشت.
     
    • تفسیر استراز لکوسیتی :
      • وجود استراز لکوسیتی نشانگر وجود WBC در ادرار(پیوری) می باشد که نمایانگر عفونت مجرای ادرار است.
    • عوامل مداخله گر در بررسی استراز لکوسیتی :
      • در صورت مصرف ویتامین C و یا وجود پروتئین در ادرار؛ احتمال وجود نتایج منفی کاذب وجود خواهد داشت.
      • در صورت آلودگی نمونه ادراری با ترشحات واژن احتمال مثبت کاذب شدن نتایج وجود دارد.
     
    • تفسیر اجسام کتونی (درموارد زیر افزایش می یابد)
      • دیابت ملیتوس کنترل نشده
      • روزه داری
      • بیماری های ذخیره گلیکوژن
      • بیماری های تب دار در نوزادان و اطفال
      • حاملگی
      • الکلیسم
      • مسمومیت با آسپیرین
      • اسهال
      • استفراغ طولانی
      • بی اشتهایی
      • پر کاری تیروئید
      • تب
      • پس از بیهوشی
      • استرس شدید
    • عوامل مداخله گر در بررسی اجسام کتونی :
      • رژیم غذایی غنی از پروتئین و چربی و مقادیر کم کربوهیدرات نتایج تست را تغییر خواهند داد.
      • بروموسولفوفتالئین، ایزونیازید، لوودوپا، فنازوپریدین، فنوتیازین ها و فنل سولفو فتالئین داروهایی هستند که می توانند نتایج را بطور کاذب مثبت کنند.
      • تفسیر نیتریت :
      • ردوکتاز تولیدشده توسط باکتری ها؛ نیترات ها را به نیتریت احیاء می نماید. وجود نیتریت نشان دهنده عفونت باکتریایی در محلی در مسیر مجرای ادراری می باشد.
     
    • عوامل مداخله گر در بررسی نیتریت :
    • در موارد زیر نتایج منفی کاذب ممکن است بوجود آید :
      • وجود ارگانیسم قارچ یا باکتری گرم مثبت (زیر این ارگانیسم ها نیترات را به نیتریت تبدیل نمی کنند)
      • عدم وجود نیترات در ادرار به مقدار کافی (بدلیل مصرف رژیم غذایی سبزیجات)
      • وجود تعداد زیاد باکتری در ادرار
      • وزن مخصوص بالای ادرار
      • نمونه ادراری تازه و یا ادرار گرفته شده از سوند ادراری
      • وجود مقادیر زیاد ویتامین C در ادرار
      • آنتی بیوتیک
      • آلودگی نمونه ادراری با باکتری های گرم منفی باعث مثبت کاذب شدن نمونه ها می شود.
     
    • تفسیر pH :
    • در موارد زیر pH ادرار بالا می باشد: (قلیایی)
      • عفونت های مجرای ادراری
      • آلکالمی ( افزایش pH خون)
      • ساکشن معده
      • استفراغ
      • اسیدوز توبولار کلیوی
      • نارسایی مزمن کلیوی
      • سندروم فانکونی (آنمی آپلاستیک ارثی)
      • گرسنگی
    • در موارد زیر pH ادرار پائین می باشد : (اسیدی)
      • اسیدمی ( کاهش pH خون)
      • آلکاپتونوری
      • فنیل کتونوری
      • دیابت ملیتوس (قندی)
      • روزه داری و یا گرسنگی طولانی مدت
      • اسیدوز تنفسی
      • بیماری انسدادی مزمن ریه (COPD)
    • عوامل مداخله گر در بررسی pH
      • اکثر میوه ها و سبزیجات، مرکبات و لبنیات؛ pH ادرار را افزایش می دهند. (قلیایی)
      • تخم مرغ، گوشت، آب آناناس و رژیم های غذایی مملو از پروتئین؛ می توانند pH ادرار را کاهش دهند. (اسیدی)
      • pH ادرار مانده؛ افزایش می یابد که علت آن فعالیت باکتریایی تجزیه کننده اوره است که آمونیاک تولید می کنند.
      • pH ادراری یک نمونه فاقد درپوش ؛ قلیایی خواهد گشت، زیرا دی اکسیدکربن آن تبخیر می شود.
      • استازولامید، آمیلوراید، آنتی بیوتیک ها، سیترات پتاسیم و بی کربنات سدیم؛ میتوانند pH ادرار را افزایش دهند.
      • آمونیوم کلراید، ویتامین C، دیازوکسید، متنامین مندلات و متولازون؛ pH ادرار را کاهش دهند.
     
    • تفسیر وزن مخصوص ادرار:
    • در موارد زیر وزن مخصوص ادرار بالا می رود:
      • گلومرونفریت حاد
      • دیابت ملیتوس
      • شرایط کم آبی بدن
      • وجود گلوکز و یا پروتئین در ادرار
      • تب، تعریق شدید، استفراغ و اسهال
      • نارسایی کبدی
      • در کاهش جریان خون کلیوی ( به عنوان مثال در نارسایی قلبی یا تنگی شریان کلیه یا هیپوتانسیون)
      • سندرم SIADH
      • افزایش ترشح ADH ( بدلیل تروما، استرس و داروها)
    • در موارد زیر وزن مخصوص ادرار کاهش می یابد :
      • پُرآبی بدن
      • دیابت بی مزه (کمبود ADH)
      • نارسایی کلیه
      • دیورتیک ها
      • سیستیک فیبروزیس
    • عوامل مداخله گر در بررسی وزن مخصوص ادرار:
      • چنانچه نمونه ادرار با مدفوع یا کاغذ توالت آلوده شود؛ وزن مخصوص ادرار افزایش می یابد.
      • آلبومین، دکستران، گلوکز، ایزوترتینوئین، ماده کنتراست رادیواپاک و سوکروز؛ وزن مخصوص ادرار افزایش می یابد.
      • آمینو گلیکوزید ها و لیتیم می توانند وزن مخصوص ادرار را کاهش دهند.
      • سرما وزن مخصوص ادرار را به طور کاذب افزایش می دهد.
     
    • تفسیرگلبول های قرمز و کَست های گلبول قرمز
    • در موارد زیر تعداد گلبول های قرمز در ادرار افزایش می یابد:
      • بیماری های اولیه کلیوی همچون گلومرولونفریت، نفریت بینابینی، نکروز حاد توبولی (ATN)، پیلونفریت که با تخریب سدخونی- ادراری همراه می باشند.
      • نئوپلاسم های کلیوی
      • ترومای (ضربه) کلیه، پارگی ، کوفتگی و هماتوم ها
      • سنگ های کلیه، سیستیت، پروستاتیت، تومورهای حالب و مثانه، تروما در اثر سوندگذاری مثانه، ترومای مثانه و هرگونه بیماری یا آسیب مخاطی (غالباً هماچوری واضح می باشد)
    • در موارد زیر تعداد کَست های گلبول قرمز در ادرار افزایش می یابد :
      • در گلومرولونفریت،آندوکاردیت تحت حاد باکتریایی، انفارکتوس کلیه، سندرم گودپاسچر، واسکولیت، کم خونی داسی شکل، هیپرتانسیون بدخیم، کمبود ویتامین C (اسکوروی) و لوپوس اریتماتوز سیستمیک (SLE)؛ چنانچه خونریزی کلیوی همراه با کاهش جریان ادرار درون کلیه باشد، با تشکیل سیلندر RBC توأم می گردد. با وجود سیلندر RBC احتمال آن که منشاء خونریزی مجرای تحتانی ادرار باشد، منتفی میگردد.
    • عوامل مداخله گر در بررسی گلبول های قرمز و کَست های گلبول قرمز:
      • فعالیت شدید فیزیکی (ورزش) ممکن است سبب پیدایش سیلندر RBC گردد.
      • سوندگذاری تروماتیک در پیشابراه و آلودگی با خون قاعدگی می تواند موجب ظهور RBC در ادرار شود.
      • درمان با مقادیر زیاد ضد انعقادها (وارفارین و یا آسپیرین) یا اختلالات خونریزی دهنده موجب پیدایش RBC در ادارار می شوند.
      • مصرف چغندر، تمشک و ریواس باعث نتایج مثبت کاذب می شوند.
     
    • تفسیرگلبول های سفید و کَست های گلبول سفید :
    • در موارد زیر تعداد گلبول های سفید در ادرار افزایش می یابد:
      • عفونت های پیوژن
      • سیستیت (التهاب مثانه)
      • وجود WBC در پاسخ به عفونت های باکتریایی در هرکجای مجرای ادرار می تواند سبب لکوره گردد. تشخیص التهاب مثانه از پیشابراه ممکن است دشوار باشد، اما می توان آن را با روش دو نمونه ای افتراق داد. از بیمار بخواهید تا در ظروفی در حدود ۲۰  میلی لیتر ادرار نماید و سپس باقی مانده را در ظرف دیگری تخلیه کند. چنانچه WBC بیشتری در ظرف اول بود نشانه اورتریت و اگر مقدار بیشتری در ظرف دوم بود نشانه سیستیت می باشد.
    • در موارد زیر تعداد کَست های گلبول سفید در ادرار افزایش می یابد :
      • پیلونفریت حاد
      • سندروم نفروتیک
      • گلومرونفریت
      • بیماری های التهابی کلیوی
      • نفریت لوپوسی
      • با پیدایش سیلندر گلبول سفید، احتمال آن که مجرای تحتانی ادرار منشاء عفونت یا التهاب باشد، منتفی می گردد.
    • عوامل مداخله گر در بررسی گلبول های سفید و کَست های گلبول سفید :
    • نمونه های ادرار آلوده به ترشحات واژن ممکن است به طور کاذب موجب پیدایش گلبول های سفید در ادرار گردند.
     
    • تفسیر سایر کَست ها :
    • کَست های اپی تلیال در نتیجه گلومرولونفریت، اکلا مپسی، مسمومیت با فلزات سنگین و بیماریهای مؤثر بر سلولهای توبولی کلیه و کاهنده جریان ادراری تشکیل می شوند.
    • کَست های مومی از ادامه تجزیه سیلندرهای گرانولر به مرور زمان پدید می آیند.
    • کَست های چربی در نتیجه سندرم نفروتیک، نفروپاتی دیابتی ( سندرم کیمل استیل- ویلسون)، گلومرولونفریت در اثر عفونت استرپتوکوکی، بیماری مزمن کلیه ( گلومرولونفریت) و مسمومیت با جیوه حاصل می شود.
    • کَست گرانولار دانه ریز یا دانه درشت در این شرایط تشکیل می شود: نکروز حاد توبولی، عفونت مجرای ادراری، گلومرولونفریت، پیلونفریت، نفروز اسکلروز، مسمومیت مزمن با سرب، ورزش، استرس و رد پیوند کلیه
    • کَست های هیالَن یا پروتئینی در پروتئینوری اُرتواستاتیک، تب، ورزش شدید و استرس مشاهده می شود . معمولاً با یک پروتئینوری زودگذر و کاهش جریان ادراری در سیستم جمع کننده ادرار همراه می باشند.
     
    • تفسیر کریستال ها در ادرار :
      • کریستال ها به عنوان هسته تولید سنگ عمل می کنند. کریستال های کوچک پاتولوژیک نمی باشند.کریستالها وجود بیماریهای متابولیکی (نقرس، پرکاری تیروئید) و سایر نقایص مادر زادی متابولیسم پروتئین را نمایان می سازند.
      • عفونت پروتئوسی به ویژه اگر مزمن باشد با تشکیل کریستال همراه است.
    • عوامل مداخله گر در بررسی کریستال ها :
      • استازولامید، ویتامین C، آمینوسالیسیلیک اسید، نیتروفورانتوئین، تئوفیلین و دیورتیک های تیازیدی می توانند در حضور اسید اوریک باعث تشکیل کریستال شوند.
      • ترکیبات حاجب رادیوگرافی ممکن است سبب رسوب کریستال های ادراری گردند.
      • ساکن ماندن نمونه ادراری در دمای اتاق قبل از انجام تست؛ نتایج تست را تغییر می دهد.
     
    • تست های تکمیلی : (Urine Culture (U/C
     
    • اطلاعات تکمیلی :
    • شایع ترین علت وجود گلبول های قرمز در ادرار؛ آلودگی آن با ترشحات قاعدگی می باشد. پیش از اقدام به هرگونه بررسی جامع تر؛ ابتدا از بیمار راجع به آن که به هنگام دادن نمونه در دوره عادت ماهیانه به سر می برده است، تحقیق نمایید.
    • آزمون غربالگری استراز لکوسیتی و نیترات برای شناسایی عفونت های مجرای ادراری مورد استفاده قرار می گیرند. درصورت مثبت شدن نتایج ، کشت ادرار (U/C) ضرورت می یابد.
    • در صورت مشکوک بودن به وجود عفونت مجرای ادرار؛ نمونه ادرار تمیز و میان جریان لازم می باشد.
    • در صورت نیاز به جمع آوری ادرار ۲۴ ساعته باید آن را در طی مدت جمع آوری در یخچال نگهداری نمود و ممکن است نیاز به افزودن یک ماده نگهدارنده نیز داشته باشد.
  • آزمایش کشت مدفوع S/C

    • نام اختصاری: S/C
    • سایر نام ها : کشت مدفوع، کشت مدفوع بر ای تشخیص میکروب های پاتوژن روده ایEnteric Pathogens Culture, Stool/ Aerobic Bacteria Culture, Stool/ Pathogen-Culture Stool
    • نوع نمونه قابل اندازه گیری : مدفوع رندم تازه یا سواب رکتال
    • حجم نمونه مورد نیاز : ۲ گرم مدفوع قوام یافته یا ۲ میلی لیتر مدفوع آبکی.
     
    • ملاحظات نمونه گیری :
    • نمونه باید در یک ظرف در پوش دار استریل پلاستیکی، جمع آوری و سریعاَ به آزمایشگاه انتقال داده شود.
    • نمونه نباید با ادرار مخلوط شود و حداکثر ۲ ساعت بعد از آوردن نمونه به آزمایشگاه بایستی مورد آزمایش و کشت قرار گیرد.
    • در صورت ماندن بیش از حد نمونه و سردشدن آن PH کاهش یافته و در نتیجه مانع از رشد بسیاری از انواع شیگلا و برخی از سالمونلا در محیط کشت می شود.
    • بعضی از پاتوژن های روده ای نظیر یرسینیا، آئروموناس، استافیلوکوک و ویبریو باید به طور اختصاصی درخواست شده و در محیط های اختصاصی کشت داده شوند.
     
    • موارد عدم پذیرش نمونه :
      • نمونه هایی بدون نگهدارنده که بیش از ۲ ساعت از جمع آوری آن گذشته باشد.
      • نمونه گرفته شده از پوشک قابل قبول نیست.
      • چندین نمونه از یک بیمار در یک روز
      • نمونه های بدون برچسب
      • نمونه های آلوده شده به ادرار یا آب
      • حجم ناکافی نمونه
      • نمونه های حاوی عناصر مداخله گر نظیر روغن کرچک، بیسموت، متاموسیل، باریم، وازلیل، یا سایر پمادهای آلاینده .
      • اگر نمونه ای غیرقابل قبول رسیده باشد، به پزشک یا ایستگاه پرستاری اطلاع داده می شود و نمونه دیگری درخواست خواهد شد قبل از اینکه نمونه دور ریخته شود .
     
    • شرایط انتقال و نگهداری : نمونه حاوی نگهدارنده تا ۲۲ ساعت در دمای اتاق و دمای یخچال پایدار است. نمونه تازه بدون نگهدارنده تنها دو ساعت قابل نگهداری است.
     
    • اطلاعات تکمیلی :
    • اسهال ممکن است با تعدادی از عوامل به عنوان مثال، باکتری ها، ویروس ها، انگل و مواد شیمیایی
    • ایجاد شود و این عوامل ممکن است در علائم بالینی مشابه باشند.
    • سابقه اسهال، شدت و طول مدت بیماری، سن، سابقه سفر، مصرف غذا، سابقه استفاده اخیر از آنتی بیوتیک، و بیماری در اعضای خانواده و سایر اطلاعات به پزشک در طبقه بندی بیماری و اطمینان از هر گونه درخواست ویژه مرتبط با آزمایشگاه کمک خواهد کرد.
     
    • کاربردهای بالینی از نظر باکتریایی :
    • تشخیص گاستروانتریت حاد که می تواند توسط باکتری هایی چون کلستریدیوم دیفیسل، استافیلوکوک اورئوس، سالمونلا، شیگلا، آئروموناس، ویبریوکلرا، یرسینا انترکولیتیکا، اشرشیا انتروتوکسیژنیک وکمپیلوباکتر ژژونی ایجاد شود.
     
    • تعیین اینکه آیا یک پاتوژن روده باکتریایی علت اسهال است؟
    • ممکن است در شناسایی منبع عامل عفونی (به عنوان مثال، محصولات لبنی، مرغ، آب، و یا گوشت) مفید باشد.
     
    • محدودیت ها و عوامل مداخله گر :
    • کشت مدفوع در بیماران بیمارستانی بستری شده به مدت ۳ روز یا بیشتر قابل اعتماد نیست مگر اینکه شرایط ویژه ای وجود داشته باشد.
    • اگر بیمار بیش از ۳ روز بستری باشد و تشخیص عفونت گاستروانتریت  معده ای- روده ای نباشد، باید از لحاظ توکسین کلستردیوم دفیسل مورد بررسی قرار گیرد.
     
    • توضیحات :
    • استافیلوکوک کوآگولاز منفی در نوزادانی که تشخیص انتروکولیت نکروزان (NEC) داده شده قابل شناسایی خواهد بود.
    • در صورت مثبت شدن کشت های مدفوع به باکتریهای سالمونلا، شیگلا، اشریشیا کلیO157 ، و گونه های کمپیلوباکتر مثبت و مثبت شدن توکسین شیگلا در محیط کشت مایعGN ، باید به پزشک یا ایستگاه پرستاری اطلاع داده شود.
    • محیط کری بلر (Cary Blair) محیط مناسبی برای نگهداری ویبریو و کمپیلوباکتر می باشد.
    • محیط های بافر فسفات گلیسرول ۱٫۱۳۳ مول برای نگهداری شیگلا مناسب می باشد.
    • آب پپتونه قلیایی بعنوان محیط ترانسپورت و همچنین یک محیط غنی کننده جهت ویبریو ها می توان استفاده نمود.
    • همچنین از سایر محیط های ترانسپورت مانندAmies  ، Stuartبرای انتقال نمونه مدفوع می توان استفاده کرد.
    • کشت های مدفوع نظارتی ممکن است در پیوند مغز استخوان و دیگر بیماران دچار نقص ایمنی جهت تشخیص رشد بیش از حد فلور نرمال توسط استاف اورئوس، مخمر، و یا یک باسیل گرم منفی درخواست گردد.
    • اگر مشکوک به باکتری ویبریو هستید، کشت مدفوع Vibrio/VIBC درخواست نمایید.
    • کشت مدفوع برای پاتوژن های روده در بیماران بستری در بیمارستان برای بیش از ۳ روز مفید نیست زیرا راندمان تشخیصی نمونه ها از این بیماران بسیار پایین است. کلستریدیوم دفیسیل (علت عمده اسهال بیمارستانی) و Escherichia coli
    • O157: H7 توسط آزمون کشت مدفوع سنتی تشخیص داده نشده است. جهت تشخیص این دو باکتری از روش های مولکولی (PCR) به سموم این باکتریها قابل انجام است.
    • از سایر روش های متداول در تشخیص پاتوژن های روده ای می توان به آزمایش مستقیم، بیوشیمیایی و سرولوژیک اشاره کرد.
  • Helicobacter pylori (H. pylori) Testing

     
    • هدف از انجام تست چیست؟
    • باکتری اسپیرال شکل (فنری) هلیکوباکتر پیلوری بعنوان علت اصلی زخم معده و زخم دوازده شناخته شده است.
    • عفونت‌های این باکتری در دستگاه گوارش بسیار شایع است به طوری که نیمی از جمعیت جهان به آن آلوده شده‌اند، با این حال اکثر افراد مبتلا به H. pylori علائمی ندارند. این باکتری به عنوان میکروب معده در بین پزشکان و مراجعه کنندگان شناخته می‌شود.
    • H.pylori موکوس معده را از بین می‌برد در نتیجه مایعات گوارشی قوی (اسید و آنزیم پپسین) به سلول‌های معده آسیب می‌رسانند. ایجاد زخم‌های پپتیک و التهاب بافت پوششی معده از عوارض این آسیب است.
    • هدف از انجام H. pylori Stool Antigen  تشخیص باکتری در دستگاه گوارش (عفونت ناشی از آن) و همچنین ارزیابی روند درمان است.
     
    • این تست چه زمانی درخواست می‌شود؟
    • این تست معمولاً در افراد با علائم و نشانه‌های گوارشی زیر درخواست می‌شود:
      • درد شکم (به صورت نامنظم)
      • کاهش وزن غیرطبیعی
      • سوء هاضمه
      • نفخ شدید
      • حالت تهوع
      • آروغ زدن به صورت ممتد
      • علائم و نشانه‌ها گاهی بسیار وخیم گزارش می‌شوند مانند: درد شدید و مداوم معده، مدفوع خونی، استفراغ سیاه که شبیه قهوه است.
      • این تست برای ارزیابی روند درمان افراد مبتلا به هیلوباکتر پیلوری، 4 تا 6 هفته بعد از اتمام مصرف آنتی بیوتیک درخواست می‌شود.
     
    • تست‌های آزمایشگاهی مکمل H. pylori Stool Antigen کدام‌اند؟
    • Helicobacter pylori Antibody : این تست میزان آنتی بادی‌ها بر ضد آنتی ژن باکتری در خون را اندازه گیری می‌کند. افزایش سطح آنتی بادی نشان دهنده‌ی فعالیت این باکتری در بدن فرد است. البته افزایش این آنتی بادی‌ها بعد از بهبود فرد نیز قابل اندازه گیری هستند.
    • کشت  باکتری هلیکوباکتر پیلوری : نمونه بیوپسی معده بعد از چندین هفته روی محیط کشت اختصاصی رشد می‌کند. این تست برای تعیین مقاومت و حساسیت باکتری به انواع مختلف آنتی بیوتیک‌ها درخواست می‌شود.
    • به وسیله آندوسکوپی و بیوپسی معده آزمایش‌های CLO Test ، Rapid Urease Test ، Histologyو  PCR برای تشخیص باکتری هلیکوباکتر پیلوری انجام می‌شود. این تست‌ها به علت تهاجمی بودن نمونه برداری، کمتر درخواست می‌شوند.
    • آزمایش تنفسی اوره (Urea Breath Test) : دراین تست مراجعه کننده مایع حاوی مواد معدنی اوره (حاوی کربن نشاندار) را می‌نوشد و حدود 15 دقیقه بعد در کیسه هوا بازدم می‌کند.
    • در این مدت اگر H. pylori در دستگاه گوارش فرد وجود داشته باشد اوره به دی اکسید کربن نشان دار تبدیل می‌شود. سطح بالای دی اکسید کربن نشان‌دار نشان دهنده باکتری فعال در دستگاه گوارش است. این تست به علت استفاده از مواد رادیواکتیو نسبتاً خطرناک است و برای کودکان و خانم‌های باردار توصیه نمی‌شود.
     
    • چه نوع نمونه‌ای برای هلیکو باکتر آنتی ژن درخواست می‌شود؟ نمونه مدفوع راندوم
     
    • مراجعه کننده قبل از انجام آزمایش باید چه شرایطی را رعایت کند؟
    •  مراجعه کننده از مصرف داروهای آنتی بیوتیک، ضد یبوست (Laxatives)، داروهای ضد اسهال، آنتی اسید، بیسموت (تقویت کننده موکوس مخاطی)، داروهای زخم پپتیک مثل مهار کننده‌های پمپ پروتون (PPI) و مسدود کننده‌های H2 به مدت 2 هفته قبل از انجام آزمایش اجتناب کند.
     
    • نحوه جمع آوری نمونه چگونه است؟
      • حداقل باید 5 گرم مدفوع در ظرف‌های مخصوص استریل جمع آوری شود.
      • نمونه با موادی مانند ادرار، آب و یا دستمال توالت نباید آلوده شود.
      • برای کودکان از کیسه های مخصوص استفاده می‌شود (دقت کنید که نمونه داخل پوشک برای آزمایش مناسب نیست)
     
    • بهترین روش‌های انجام تست کدام‌اند؟
    • الف) الایزا: یک روش عملی و قابل اعتماد برای ارزیابی تعداد زیادی از نمونه‌ها در بسیاری از آزمایشگاه‌های تشخیص پزشکی است.
      • الایزا به روش‌های مختلفی انجام می‌شود. در این روش آنتی ژن متصل به سطح جامد با آنتی بادی همراه با آنزیم  وارد واکنش می شود. تشخیص، با ارزیابی فعالیت این آنزیم به کمک سوبسترا صورت می‌گیرد.
    • ب) ایمونوکروماتوگرافی گازی (Rapid Test):
      • با استفاده از این روش کیفی ساده می‌توان نتیجه تست را در کمترین زمان ممکن گزارش کرد.
      • در اصل همان روش الایزا ساندویچی است با این تفاوت که واکنش ایمنی بر روی کاغذ کروماتوگرافی انجام می‌شود.
      •  برای این سیستم دو نوع آنتی بادی بکار می‌رود. یکی از آنتی بادی‌ها بر روی کاغذ کروماتوگرافی با آنتی ژن هدف حرکت می‌کند و دیگری همراه با ذرات کلوئیدی طلایی رنگ به جایگاه نمونه متصل شده است.
      •  نمونه مایع بر روی جایگاه مخصوص قرار می‌گیرد. آنتی ژن موجود در نمونه با آنتی بادی‌های جایگاه نمونه، یک کمپلکس ایمنی تشکیل می‌دهد. ایمونوکمپلکس حاصل با آنتی بادی‌های روی کاغذ کروماتوگرافی واکنش ایمنی می‌دهد که نتیجه آن رنگ قرمز ارغوانی است.
      • با حرکت نمونه مایع بر روی کاغذ یک خط ارغوانی رنگ تشکیل می‌شود. این خط نشان دهنده مقدار آنتی ژن موجود در نمونه است.
     
    • چه عواملی باعث تداخل و ایجاد نتایج کاذب در انجام تست می‌شود؟
      • عدم رعایت شرایط قبل از انجام آزمایش
      • عدم رعایت نحوه نمونه‌گیری صحیح
      •  استفاده از مواد نگهدارنده شیمیایی برای نمونه مدفوع